Гӏалгӏай

Кечал я укхазара: Википеди
(ГӀалгӀай къам яха оагIув дIа-хьа хьожаяьй укхаза)
Перейти к навигации Перейти к поиску
Ingush people mosaic.png

ГIалгIай (эрс: Ингуши, ингал: Ingush people) — къам да Даькъастен чу, цун а, къаьстта ГIалгIайчен овлан бахархой ба. Тхьоврера иштта бахаш ба Нохчичен Шолжа шахьареи[1], ГIинбухерча ХIиричен ГIалме шахьареи[2]. ГӀалгӀай дерригача дуне тIа — 700 (ворхI бIаь) эзар саг ва[3].

Цул совгIа Туркий мехка а, Гаргарча Малхбоалехьа цхьаццайола паччахьалкхенашка бахаш ба гӀалгӀай — орстхой, уж ба гаргга 350 эзар саг (XVII-XVIII бӀаьшерашка ГIалгIай мехка хиннача Орстхой шахьара юкъе хиннаб уж[4].

ГIалгIаша бувцар ГIалгIай мотт ба, гIалгIай йоазув кириллицай кIийлен тIа да. Лелабеш бола ди — Ислам.

Тархьар[тоае | нийсъе вики-текст]

«Кавказская раса» яха термин Iилманна юкъеяьккхача цIихезача немций Iилманхочо Блуменбах Иоганн Фридриха лоархIар «Кавказ – адамле хьадаьнна моттиг» хилар.

Цу йоккхача кавказа (европеоидни) раса юкъедоагIача кавкасиона антропологен тайпан лоархI Iилманхоша гIалгIай. Ширача гIалгIай тархьара тохкамхочо Горепекин Ивана Фомас яздаьд: «ХIанз ха декхарийла ва хIаравар воай даьй бовзара а, хьалхагIара культуреи мотти хьабаьнна моттиг йовзара а дIоагIа ул Кавказе. Из лораду вай ширача даьх бисача гIалгIай-нохчий къамо».

Хьажа иштта[тоае | нийсъе вики-текст]

ТIатовжамаш[тоае | нийсъе вики-текст]

  • ГIалгIайчен баха нах
  • Царевич Вахушти. География Грузии // «Записки Кавказского отдела русского географического общества». — Тифлис, 1904. — Т. ХХIV. — С. 15.
  • Долгиева М.Б., 2013, с. 84.
  • Ялхороева М.А., 2008.