Бисмал

Кечал я укхазара: Википеди
Перейти к навигации Перейти к поиску
Бисмал хьокхама а оттадаь Ӏарбий йоазув хувцадалар:
1. Куфий йоазув
2. Ад-Дуали йоазув
3. Хьаракаш хьахилар
4. ХӀанз а лелаеш йола аль-ФарахӀиди йоазув

Бисмал (да) (Iар. بسملة‎), тасми́ят (Iар. تسمية‎), бисмилля́хӀ (Iар. بِسۡمِ ٱللَّهِ‎) — КъорӀан сурат дӀадолалуш оала калам белгалйоаккхаш йола термин. ИйслагӀчунгара дӀа мел ийккха дола сурат ишта долалу: «АллàхIа цIерца, Къахетам беши Къахетам бергболаши волча» (Iар. بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَـٰنِ ٱلرَّحِيمِ‎ — бисмилля́хӀи-р-роахьма́ни-р-роахьи́м[1]). ХӀара ламазагахьа, моллагӀа цӀена, кӀеззига мукъагӀа лоадам бола хӀама хьаделехьа оалаш да бисмал, цунца долалу бусулба наха язду дуккха каьхаташ.

«Бисмилля́хӀи-р-роахьма́ни-р-роахьи́м» яха дешаш.

КъорӀан чу[тоаде | тоаде чура]

КъорӀанагахьа къаьстта аят аьнна къоастадиц бисмал, бакъда цхьоалагӀча суратагахьа (Аль-Фатихьатагахьа) юкъе додаш лоархӀ из, хӀана аьлча Аль-Хьиджр яхача сурата 87-ча аята хьаяхачох цу чу 7 аят да. Цох хьакхетаду цу ворхӀнех бисмал хьалхара аят долга[2]. Из калам иштта ан-Намль («Зунгаташ») яхача сурата 30-ча аята дакъа да. «АллахӀа цӀерца» (бисмилляхӀи) аьнна лоацца цхьан аятагахьа мара дац — 11:41[3]. «Хьай Аьла цӀерца» (бисми роаббика) яха калам КъорӀан чу йиазза латт, «цӀенавеш хьоахаве Ӏа» яхача амара тӀехьа[4] или «читать»[5]. АллахӀа цӀи «Хьоахаяр» (Зикр) кхойтазза латт, хӀаьта 55:78[6] аято Аьлан цӀи беркате хилар дувц «Беркате я хьа Аьлан цӀи» (таба́роака исму роаббика)[7].

Товрата чу[тоаде | тоаде чура]

Товрата чу цун тарра йола калам текъам болалуча хана оал «Аьла цӀерца» къ.-жуг. בשם יהוה (бешем адонай)[8]. Цигга[9], АллахӀ ар-Роахьма́ни-р-Роахьи́м яхача калама тарра калам оал («Даьла къахетам беши къахетам бергболаши ва») — къ.-жуг. אל רחום וחנון «Эль Рахум ве-Ханун»[10].

Каллиграфи[тоаде | тоаде чура]

Бусулба каллиграфе (ХаттӀ) чӀоагӀа дукха яздеш леладеш да бисмал, ший даьржаи довзаши хилар бахьан долаш.

Хьайба урс хьакхар[тоаде | тоаде чура]

Хьайба урс хьакхалехьа бисмал даккхаро цу хьайбан дулх хьаьнала ду, нагахьа санна из дулх бусулба дин чу могадаь далеи уйла-нигат нийса хинна далеи. Бисмал даьккхадар аьнна хьарам дола дулх хьаьнала хьахилац (масала, хьакхий дулх, саӀийда дийна хьайба, денна хьайба).

Белгалдаккхар[тоаде | тоаде чура]

  1. Ханников, А. Энциклопедия ислама. — Мельников И. В., 2012. — С. 254.
  2. аль-Хиджр 15:87
  3. Худ 11:41
  4. аль-Ваки‘а 56:74, аль-Ваки‘а 56:96, аль-Хакка 69:52, аль-Аля 87:1.
  5. аль-А‘ляк 96:1.
  6. ар-Рахман 55:78.
  7. William A. Graham Basmala (Supplement 2016) // Encyclopaedia of the Qurʾān, General Editor: Jane Dammen McAuliffe, Georgetown University, Washington DC.
  8. Исход 34:5
  9. Фраза «Аллах Милостивый Милосердный» в Торе
  10. Исход 34:6

Литература[тоаде | тоаде чура]

  • Ньюби Г. Краткая энциклопедия ислама = A Concise Encyclopedia of Islam / Пер. с англ.. — М.: Фаир-пресс, 2007. — 384 с. — 3000 экз. — ISBN 978-5-8183-1080-0.

Ло:Арабские фразы