Чулоацамага гӀó

Доакъашхо:Тоадархо/Къоастой Султана Абубакар

Википеди материал

Ло:Тувла ма ве

Тоадархо/Къоастой Султана Абубакар
Файл:Костоев Абубакар Султанович.jpg
Ваь ха 23 маьцхали 1960(1960-08-23)
Ваь моттиг Экажакъонгий-Юрт, Наьсарен шахьар, Нохч-ГӀалгӀай АССР
Кхелха ха 21 аьтинга 2004(2004-06-21) (43 шу)
Кхелха моттиг Наьсаре, ГӀалгӀайче, Эрсече
БӀорахол  СССР
 Россе Федераци
БӀун тайпа Эрсечен Чурча гӀулакхий министерство
БӀул даь шераш 1985—2004
Звани Ло:МВД РФ, Полковник
Кулгалдаьд ГӀалгӀай Мехка Чурча гӀулакхий министерство
Сраженеш/тӀемаш Афганистанера тӀом
СовгӀаташи премеши

Къоастой Султана Абубакар (эрс: Абубука́р Султа́нович Косто́ев; ) — Эрсечен Чурча гӀулакхий министерства болхло, ГӀалгӀай Мехка Чурча гӀулакхий министра декхараш кхоачашдеш хиннав. Полице полковник. Россе Федерацен Турпал. Из совгӀат цунна деннад 2004 ш. оагӀой бетта 29-ча дийнахьа (венначул тӀехьагӀа).

Биографи

[тоаде | тоаде чура]

Къоастой Абубакар ваьв Экажакъонгий-Юрта[1]. 1978—1980-ча шерашка ший юртара № 1 йола ишкол яьккхачул тӀехьагӀа Советий эскаре бӀул кхоачашдеш хиннав, Афганехьа тӀем тӀа а хиннав. 1985-ча шера СССР чурча гӀулакхий маьженашка балха эттав из, мехка цхьан ОВД дежурни даькъе милисхо волаш болх беш хиннав. Омскера милисхой ишкол яьккхачул тӀехьагӀа Краснодарерча йисте хьожаваьв из УВД даькъ тӀара инспектор волаш болх бе, цул тӀехьагӀа оперуполномоченни ваьв цох[2].

1991-ча шера Абубакар ГӀалгӀай Мехка хьалцӀа а вена, Наьсарен РОВД болх беш хиннав, дукха ха ялалехь цун хьаким хиннав цох. 1997-ча шера лайчилла бетта ГӀалгӀай Мехка Чурча гӀулакхий министра когаметтаоттачун дарже оттаваьв из, иштта криминальни милисхой гӀулакха хьаким а хьахиннав цох[3]. 1999-ча шера ГӀалгӀайчен Президент хиннача Овшанаькъан Русланца къовсаваларах Чурча гӀулакхий шахьарашта юкъерча отделе хьакималла хьожавеш лохадаьд цун дарж. 2003-ча шера тов бетта мехкара кулгалхой хийцачул тӀехьагӀа ши хиннача дарже юхавенав[4]. 2004-ча шера аьтинга бетта 5-ча дийнахь денз ГӀалгӀай Мехка Чурча гӀулакхий министра декхараш кхоачаш дечун дарже хиннав из[5].

Ший болх кхоачаш беш массайтта доккхий а, геттара доккхий а зуламаш гучадаьхад цо, царна юкъе хиннад терроризма акташ а, нах боабар а, лечкъабар а, нах карабигар а, паччахьалкхенгара ахча лечкъадар а. Массехказза из ве гӀийртаб тӀемахой цо царна духьала къахьегарах[6][7].

2004-ча шера аьтинга бетта 21-ча дийнахь Наьсаре МВД объекташта тӀалеталга хоам бена хиннаб, ше вахача Экажакъонгий-Юртара а ваьнна Наьсаре ӀотӀаваха хиннав из. Юртара аравоалаш Бакинка тӀа лаьттача посте цун бронированни «Волга» машен соцаяь хиннай. Фу хиннад-мала хиннад хьажа чубаьгӀараш арабаьлча, милисхой барзкъа тӀадийха лаьттача тӀемахоша герз ӀотӀа а дийтта боабаьб уж. Дийна министра цхьа ларбо мара виса хиннавац, автомат йиттача хана мелгаш дӀа а дахийта цӀево корта биза хиннаб цун, цудухьа из ишта а веннав мотташ вокхарна мо кертах пхо чутехабац цунна[8].

Цкъарчоа къоасто МВД гӀишлонех цхьанахь вийннав яхаш хиннад хабар, цхьабакъда из бакъ ца хилар тӀехьагӀа гучадаьккхад[9].

Министра машенал хьалхагӀа иззамо хьал а долаш кхы а ши машен герз дийтта вӀашагӀъяьккха хиннай, царех цхьанне чу федеральни пошта гӀулакха хьаким хиннав, вокхача чу Наьсарен пхьен прокуратуран берригаш хӀана бац аллал хьакимаш баьгӀаб[10].

Наха хьаяхачох цу посте лаьттара 50—60 саг хиннав веррига дика герз а долаш. Боабаьчар герзи каьхаташи тӀемахоша шоашца дӀадехьа хиннад. Дукха ха ялалехь шин юртахочо къоасточун машен яйза а яйза цун тайпан нах ӀотӀабоалабаь хиннаб гӀо дергдолаш.

Шинна а оагӀонна йоккха йов хиннай цу латаре. Абубакарца цхьана цун даь-веший воӀи веший воӀи вийннав, веша човнаш яьй[11]. В районе 3—4 часов утра боевики, понеся существенные потери и увезя с собой убитых и раненых, окончательно покинули перекресток[12].

Цу дийнахьа веррига МВД-и Ӏаьдала белхеи 100 болхло веннав[13].

Къоастой Абубакар ший юрта дӀавеллав.

2004-ча шера оагӀой бетта 29-ча дийнахь Эрсечен Президента амарца венначул тӀехьагӀа Россе Федераце турпала цӀи еннай[14].

Гаргара нах

[тоаде | тоаде чура]
  • Фусам-нана — Ӏабдул-Мажита Фиолета[15], пхи бер да[16].
  • Абубакара даь-веший воӀи веший-воӀи цунца цхьан дийнахь байннаб. Нанас ваьча вешийна чӀоагӀа чов яь хиннай.

СовгӀаташ

[тоаде | тоаде чура]
  • «Дошо Седкъа» яха майдилг (2004-ча шера оагӀой бетта 29-гӀа ди).
  • Ведомствера майдилгаш.

Дагалоацам

[тоаде | тоаде чура]
  • Абубакара цӀерагӀа Экажакъонгий-Юртара № 1 ишкол я[17]; дагалоацама улг иштта Аштархерча суворовций тӀема училище а хьалтехад, из хиннай Абубакара яьккхар[18].

Белгалдаккхар

[тоаде | тоаде чура]
  1. ↑ ныне село Экажево, Назрановский район, Ингушетия, Российская Федерация
  2. ↑ Погибший и.о. министра внутренних дел Ингушетии Абукар Костоев 2 года служил оперуполномоченным в Красноярском крае (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). Интернет-газета Newslab.ru (29 аьтинга 2004). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 3.02.2015.
  3. ↑ Указ Президента РИ от 28.10.1997 N 258 «О первом заместителе министра внутренних дел Республики Ингушетии — Начальнике криминальной милиции Республики Ингушетии» (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). Деловой портал «Южный Федеральный Округ России». ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  4. ↑ Начальником криминальной милиции Ингушетии назначен Абубакар Костоев (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). REGNUM (19 тов 2003). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  5. ↑ И.о. министра внутренних дел Ингушетии опровергает факты арестов беженцев из Чечни (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). REGNUM (17 ардара 2003). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 1.01.2018. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 3.02.2015.
  6. ↑ Машину Костоева отбросило взрывом на десятки метров // Видео НТВ (эрс.).
  7. ↑ Ваха Чапанов, Алексей Надеждин, Беслан Цечоев, Надежда Кеворкова, Владимир Тихомиров. Взрывные перестановки (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). Коммерсантъ (24 маьцхали 2009). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 1.01.2018. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 3.02.2015.
  8. ↑ Андрей Шаров. Министр попал в засаду (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). Российская газета (23 аьтинга 2004). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 3.02.2015.
  9. ↑ Погиб и.о.главы МВД Ингушетии Абукар Костоев (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). РИА Новости (22 аьтинга 2004). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  10. ↑ Наталья Козлова, Андрей Шаров. Скорбный список (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). Российская газета (23 аьтинга 2004). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  11. ↑ Министр попал в засаду - Российская газета, Российская газета (23 аьтинга 2004). Техкад укх дийнахьа: 29.10.2025.
  12. ↑ Подробности гибели и.о. министра МВД Ингушетии Абукара Костоева (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). REGNUM (23 аьтинга 2004). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 1.01.2018. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  13. ↑ В Ингушетии задержаны 10 подозреваемых в нападении на республику, трое уже признались (СПИСКИ погибших) (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). NEWSru.com (24 аьтинга 2004). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 10.08.2004.
  14. ↑ Хусейн Таргимов. В Ингушетии вспоминают Героя России Абукара Костоева, погибшего при исполнении служебного долга (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). Интернет-газета «Ингушетия» (23 маьцхали 2016). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  15. ↑ В столице Ингушетии открыт памятник погибшим сотрудникам силовых структур (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). БезФормата.Ru - Новости Магаса и Ингушетии (15 оагӀой 2011). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  16. ↑ Тимофей Борисов. Погибшие в Ингушетии милиционеры (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). Российская газета (23 аьтинга 2004). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  17. ↑ В Экажевской школе № 1 открыт музей памяти Героя России Абубакара Султановича Костоева (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). БезФормата.Ru - Новости Назрани и Ингушетии (12 саькура 2015). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.
  18. ↑ В Астрахани открыта мемориальная доска Герою России Абубакару Костоеву (тӀакхача вӀаштехьа доаца тӀатовжам — тархьар). Астрахань.Ру (7 тов 2016). ТӀеххьара техка хиннад укх дийнахьа: 29.10.2025. Архиве оттадаьд хьалхара хьаста чура укх дийнахьа: 1.01.2018.

Литература

[тоаде | тоаде чура]
  • Муса Гешаев. Знаменитые ингуши. — Турин: STIG, 2006. — Т. 2. — 620 с. — 2000 экз.

ТӀатовжамаш

[тоаде | тоаде чура]
Хьаст — «https://inh.wikipedia.org/w/index.php?title=Доакъашхо:Тоадархо/Къоастой_Султана_Абубакар&oldid=70614»